| Mehmet İsmail, 1 Kasım
1939 yılında Kuzey Azerbaycan’ın Tovuz ilçesine bağlı Esrik köyünde
doğdu.O daha duvardan tuta tuta ilk adımlarını atmaya başlamıştı
ki,karşısına babası Mürşit Bey’i elinden alan İkinci Cihan Harbi
çıktı ve annesi Gülzar Hanım’ım himayesinde büyüdü. İlk ve orta
öğrenimini köyde yapan Mehmet İsmayıl, 1964 yılında Azerbaycan
Devlet Üniversitesi’ni bitirdikten sonra,1975 yılında Moskova’da
Maksim Gorki adına Dünya Edebiyatı Enstitü bitirdi. Daha çok erken
yaşlarda çeşitli işlerde çalışmak durumunda kaldığından hayatı
yakından tanımak fırsatı buldu:
1966-1973 yıllarında Azerbaycan
Radyo-Televizyonunda büyük redaktörlük,1975-1983 yıllarında Cafer
Cabbarlı Film Stüdyosunda baş redaktörlük görevlerinde
bulundu.1983-1987 yılları arasında Işık Neşriyatı’nın Genel
Müdürlüğünü yaptı. |
 |
|
1968-1971 yılları arasında Azerbaycan televizyonunda hazırlayıp
sunduğu "Odlar Diyarı" televizyon programları Sovyet döneminin o zor
yıllarında ülkede milli uyanışın ilk habercisi oldu.
1988
yılında yayın hayatına başlayan ve Azerbaycan halkının özgürlük ve
demokrasi mücadelesinde büyük rol oynayan Gençlik Dergisi’nin
kurucusu ve baş redaktörü oldu.300.000 tiraja ulaşan bu dergi,Rus
tanklarının Azerbaycan’a girdiği günlerde kelleyi koltuğa alarak
Vatan mücadelesine öncülük etti.
Daha
Azerbaycan’da Latin alfabesine geçit karara bağlanmamıştan önce
Azerbaycan öğrencileri için “Gençlik” Dergisinin bünyesinde tarihte
ilk kez Latin alfabesi ile kendisinin hazırlamış olduğu “Alfabe” ve
“Oku” ders kitaplarını 500.000 tirajla yayınlatıp kullanılmak için
okullara yaydırdı.
|
 |
1989-1997 Yılları arasında Azerbaycan Yazarlar Birliğinin sekreteri
olan şair,aynı zamanda Azerbaycan Cumhuriyeti Genç Yazarlar Edebî
Birliğinin rehberi idi.Azerbaycan yazarlarının birkaç kuşağının
sanatkar gibi olgunlaşması onun adı ile bağlıdır.
Halk
harekatının öncülerinden olan şair,Azerbaycan’ın istiklâl mücadelesi
verdiği o zor günlerde Azerbaycan Radyo-Televizyon Genel
Müdürlüğünde bulundu ve halkın ruhuna tercüman oldu ve Azerbaycan
televizyonu tarihinde ilk kez ekranda kayan yazıların Latin alfabesi
ile yazılmasını sağladı.
1995-1996 yılında Türk Dil Kurumunun Ortak Sözlük Projesinde uzman
olarak görev aldı. |
|
1996
yılında Çanakkale’de 18 Mart Üniversitesinde öğretim üyesi olarak
çalışmaya başladı.Halen aynı üniversitede Doç.Dr olarak görev
yapmaktadır.
1997
yılında Bakû Devlet Üniversitesinde Doktorasını savundu.1997
yılından Mehmet İsmail’in gerek bir bilim, gerekse de bir sanat
adamı gibi eserleri dünyanın 50 fazla diline aktarılarak
yayınlanmıştır.Dağlar
adlı ilk şiiri,1956 yılında yayınlanan şairin, Ana elleri
(1966),Dünyaya Bakıyorum (1969),Akşamlar,Sabahlar(1972),Söz Vaktinde
Açılır(1976),Koymayın Dünyayı Adileşmeye (1978),Bahtıma Düşen Gün
(1980),Daha Yaşamaya Değer (1981),Savaş ve Zafer (1983),Dünya Bizim
Evimizdir (1984),Ümide Bağlı Kılıçlar(1986),Aman Teklik
Elinden(1989),Seçilmiş Eserleri (1992),
1992,Halk Türküleri(Çevri, tertip, önsöz), ( 1992).H. N. Atsız, Boz
kurtlar (Çevirme ve Önsöz),( 1993), Yaş Altmışa Dayandı , 2000,Molla
Penah Vâgif , Yaralı Turna,(2002) adlı
kitapları vardır. |
 |
Bunların
dışında,eserleri ellinin üzerinde dünya dillerine çevrilen
şairin,Türkiye’de, Rusya’da ve Kazakistan’da on kitabı
yayınlanmıştır.Bir bilim adamı ve sanatkar gibi otuzu aşkın ülkede
tertiplenen sempozyumlara, şiir festivallerine katılarak ülkesini temsil
etmiştir. Kendisi de çeşitli ülke sanatçılarından bir çok eseri tercüme
ederek Azerbaycan Türkçe’sine kazandırmıştır.
 |
Bir sanatçı olarak Mehmet İsmail,1969
yılında Azerbaycan Gazeteciler birliğince,Altın Kalem;1978 yılında
Azerbaycan Gencler Birliği’nce,Gençlik;eski Sovyetler Birliği’nce,Ostrovski
ödüllerine laik görülmüş ve Türkiye’de de gerekli ilgiyi gören ünlü
şair,1996 yılında Türkiye Diyanet Vakfı’nca her yıl Kutlu Doğum
Haftası münasebetiyle düzenlenen şiir yarışmasının galibi oldu.Yine
1997 yılında Türkiye Yazarlar ve Sanatkarlar Vakfı’nca Türk
Dünyasına Hizmet Ödülüyle mükafatlandırılmıştır.On beş kadar
belgesel filmin senaryosunu yazmış ve şiirlerinin bir çoğu
müzisyenlerce bestelenmiştir.Şair, şiir çalışmalarının yanı sıra bir
çok hikayeleri ve bilimsel kitap ve makaleleri ile de
tanınmaktadır. |
|